Wetgeving orgaandonatie

In België geldt sinds 1986 een wet die het wegnemen van organen voor transplantatie regelt. Het principe is dat van ‘veronderstelde toestemming’. Met andere woorden: wie zwijgt, stemt in. Elke meerderjarige Belg wordt verondersteld akkoord te zijn om na zijn overlijden een mogelijke donor te zijn. Als je tijdens je leven geen formeel of informeel verzet aantekent, hebben artsen na je overlijden dus het recht om je organen weg te nemen.
In Nederland is op dit moment niemand na overlijden orgaandonor tenzij je hiervoor uitdrukkelijk toestemming hebt gegeven. Met de komst van de nieuwe Wet op de Orgaandonatie in 2020 wordt dit principe in Nederland omgedraaid. Straks zal iedereen na overlijden potentieel orgaandonor zijn tenzij je expliciet aangeeft dat je dit niet wil, zoals in België dus.

Steven Laureys vertelt ons in zijn interview dat er een chronisch tekort is aan orgaandonoren en dat er in 2019, in België, meer dan 100 mensen die op een wachtlijst staan gaan sterven. Hij stelt dat er tot op heden geen enkele patiënt met de diagnose hersendood weer bij bewustzijn kwam en is komen navertellen wat hij heeft ervaren.

Op de website overlevendoorgeven.be lezen we dat ‘om hersendood te begrijpen, we eigenlijk moeten teruggaan in de geschiedenis. Vroeger werd de dood gelijkgesteld met het stoppen van het kloppen van het hart. De introductie van de kunstmatige ademhaling een halve eeuw geleden opende nieuwe mogelijkheden. De organen van een overleden persoon kunnen nu in conditie gehouden worden door het hart aan de mechanische ventilator te houden. De hersenen sterven af en dit is onomkeerbaar, maar het hart klopt nog…. Hersendood wordt gelijkgesteld aan dood. Die evolutie is hand in hand gegaan met orgaantransplantatie.’ 

Pim van Lommel argumenteert dat het begrip “hersendood” een construct is dat in 1968 verzonnen in een ad-hoc comité in Harvard toen het jaar daarvoor voor het eerst een harttransplantatie plaatsvond. Het vinden van geschikte organen om te transplanteren werd daarna een uitdaging. Patiënten met een ernstige langdurende vorm van coma werden als hersendood gedefinieerd. Hersendood werd daaropvolgend als ‘dood’ gezien. Op deze wijze had men de mogelijkheid om organen te krijgen van mensen die op deze wijze officieel dood waren verklaard. De wet, zegt hij verder, spreekt van ‘hersendood is dood’ en heeft het over het beademen van het stoffelijke overschot, terwijl iedereen weet dat je een stoffelijk overschot niet kan beademen.

Frans Bonnet stelt in een recente  documentaire ‘Leve de organen’ voor de  KRO/NCRV de vraag of we als samenleving op de hoogte zijn van de gevolgen van dergelijke wetgeving, zowel voor wat betreft de orgaandonor als voor de nabestaanden. Frans  duikt in de wereld van orgaandonatie en de ethische dilemma’s die erbij komen kijken. Wat betekent het eigenlijk als je je als orgaandonor opgeeft? Ook hier weer komt het concept ‘hersendood’ weer op tafel. Zoals besproken in een recente bijdrage is  heel wat discussie rond dit begrip.

Je kan de documentaire hier bekijken –>

 

 

 

 

Share on
Geef een reactie